Manisa Bağcılık ve Tarım Çalıştayı’nın sonuç beyannamesi açıklandı

Manisa Büyükşehir ve Şehzadeler belediyeleri iş birliğiyle düzenlenen Manisa Bağcılık ve Tarım Çalıştayı’nın sonuç beyannamesinde; kuraklık tehlikesine karşı havza bazlı su yönetimi, artan girdi maliyetleri karşısında üreticinin korunması ve TMO’nun etkin rol alması gerektiği vurgulandı.
Manisa Büyükşehir Belediyesi ve Şehzadeler Belediyesi iş birliğiyle, Bağ Bozumu Şenlikleri kapsamında 7 Eylül 2026 tarihinde gerçekleştirilen Manisa Bağcılık ve Tarım Çalıştayı’nın ardından hazırlanan Sonuç Beyannamesi kamuoyuyla paylaşıldı. Manisa bağcılığının mevcut sorunlarının ve geleceğe yönelik ihtiyaçlarının kapsamlı biçimde ele alındığı beyannamede; su ve kuraklık, üretim maliyetleri, üzüm fiyatları, TMO’nun rolü, TARSİM, ilaç kalıntısı ve kalite, üretici örgütlenmesi, lisanslı depoculuk, ihracat, markalaşma, katma değerli üretim, genç çiftçiler ve üreticilerin sosyal güvenliği başta olmak üzere birçok alanda çözüm önerileri ortaya konuldu.
Manisa’nın önemli tarımsal üretim alanlarından biri olan bağcılığın geleceğine ilişkin hazırlanan Sonuç Beyannamesi, sektörün farklı kesimlerinden gelen görüş ve önerilerin ortak bir zeminde değerlendirilmesiyle oluşturuldu.
Çalıştayın moderatörlüğünü Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi’nden Doç. Dr. Burçak İşçi üstlenirken; Manisa İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Manisa Büyükşehir Belediyesi Kırsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı, Bağcılık Araştırma Enstitüsü, Manisa Ticaret Borsası, akademisyenler, uzmanlar, sektör paydaşları, çiftçiler ve ihracatçılar çalıştay sürecine katkı sundu.
Gün boyunca gerçekleştirilen değerlendirmelerde üretim, ihracat, ilaç kalıntısı, sulama ve üreticinin ekonomik şartları başta olmak üzere Manisa bağcılığını doğrudan ilgilendiren teknik ve ekonomik konular ele alınırken, ortaya konulan görüş ve çözüm önerileri çalıştay sonrasında hazırlanan Sonuç Beyannamesi’ne yansıtıldı.
Sonuç Beyannamesi’nin temelinde, Manisa bağcılığının bugün karşı karşıya bulunduğu sorunların birbirinden bağımsız değerlendirilemeyeceği tespiti yer aldı.
Su kaynaklarının azalması ve kuraklık, iklim kaynaklı üretim riskleri, artan mazot, gübre, bitki koruma ürünü, işçilik ve sulama maliyetleri, ilaç kalıntısı ve kalite baskısı, örgütlenme eksikliği ile ürünün pazarda hak ettiği değeri bulamaması gibi sorunların bir bütün olarak ele alınması gerektiği vurgulandı.
Bu doğrultuda bilimsel veriler ile üreticilerin sahadaki deneyiminin kamu politikalarıyla buluşturulması, üretim planlamasının havza ölçeğinde yapılması ve üreticinin ekonomik açıdan korunmasının esas alınması gerektiği belirtildi.

Su ve kuraklık için kalıcı çözümler geliştirilmeli
Sonuç Beyannamesi’nin öncelikli başlıklarından birini su kaynaklarının korunması ve kuraklıkla mücadele oluşturdu. Kapalı sulama sistemlerine geçişin hızlandırılması, damla sulama sistemlerinin toprağın nem durumu ve bitkinin gerçek su ihtiyacına göre yönetilmesi, sulama kayıplarının azaltılması ve mevcut su kaynaklarının daha verimli kullanılması gerektiği belirtildi.
Kullanılabilir su miktarının havza bazlı üretim planlamasında temel ölçütlerden biri olması gerektiğine dikkat çekilen beyannamede, kuraklık ve su sorununa kalıcı çözümler geliştirilmesi, sulama yatırımlarının artırılması ve iklim risklerine karşı erken uyarı sistemlerinin geliştirilmesi gerektiği ifade edildi.

Üreticinin geliri ve ürünün değeri korunmalı
Beyannamenin önemli başlıklarından biri de üzüm fiyatları ve üreticinin gelir güvencesi oldu.
Üzüm fiyatlarının belirlenmesinde üretim maliyetleri, ürün kalitesi, piyasa şartları ve üretimin devamlılığının birlikte değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi. Üreticinin mağduriyet yaşamaması ve aşırı fiyat dalgalanmalarının önlenmesi amacıyla Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) ihtiyaç duyulan dönemlerde etkin ve zamanında devreye girebilmesine yönelik mekanizmaların güçlendirilmesi gerektiği belirtildi.
Mazot, gübre, bitki koruma ürünleri, işçilik ve sulama başta olmak üzere temel üretim girdilerindeki yüksek maliyetlerin üretici üzerindeki yükü artırdığına dikkat çekilerek, tarımsal desteklerin gerçek üretim maliyetleri ve sahadaki ihtiyaçlarla uyumlu hale getirilmesi gerektiği kaydedildi.

Kalıntı ve kalite konusunda üretici desteklenmeli
Çalıştay sürecinde ele alınan ilaç kalıntısı ve ürün kalitesi konusu da Sonuç Beyannesi’nde önemli başlıklardan biri olarak yer aldı.
Üretimde kalite ve gıda güvenliğinin korunmasının hem üreticinin gelirinin hem de Manisa üzümünün ulusal ve uluslararası pazarlardaki değerinin sürdürülebilmesi açısından önem taşıdığı vurgulandı.
Bu alanda üreticilere yönelik teknik danışmanlık, eğitim ve bilinçlendirme çalışmalarının güçlendirilmesi; doğru ve kontrollü bitki koruma uygulamalarının yaygınlaştırılması ve üreticinin kaliteli ve güvenilir üretim yapmasını destekleyecek mekanizmaların geliştirilmesi gerektiği belirtildi.

Örgütlü üretim, lisanslı depoculuk ve pazarlama güçlendirilmeli
Sonuç Beyannamesi’nde üreticinin ürününü hak ettiği değerde pazarlayabilmesi için kooperatifçilik ve üretici örgütlenmesinin güçlendirilmesi gerektiği ifade edildi.
Kooperatifler ve üretici birliklerinin ortak girdi alımı, makine kullanımı, depolama, paketleme ve pazarlama kapasitelerinin geliştirilmesi önerildi.
Hasat dönemlerinde oluşan fiyat baskısının azaltılması amacıyla lisanslı depoculuğun yaygınlaştırılması, üreticinin depolama ve finansman imkanlarına erişiminin kolaylaştırılması ve ürünün uygun zamanda pazarlanabilmesine imkan sağlayacak mekanizmaların geliştirilmesi gerektiği belirtildi.

Manisa üzümünde katma değer arttırılmalı
Beyannameyle Manisa üzümünün yalnızca kuru ve sofralık ürün olarak değerlendirilmesinin ötesine geçilerek daha yüksek katma değer sağlayacak ürünlerin geliştirilmesi hedeflendi.
Üzüm suyu, pekmez, sirke, çekirdek yağı, fonksiyonel gıdalar ve asma yaprağının yanı sıra üzüm posası, çekirdek, kabuk ve budama artıklarının da gıda, sağlık, kozmetik ve enerji gibi alanlarda değerlendirilmesine yönelik araştırma, yatırım ve ürün geliştirme çalışmalarının desteklenmesi önerildi.

İhracat ve markalaşma güçlendirilmeli
Manisa üzümünün ulusal ve uluslararası pazarlardaki değerinin artırılması amacıyla ihracat ve markalaşmanın güçlendirilmesi gerektiği vurgulandı.
Manisa üzümünün bölgesel kimliği, coğrafi işareti ve üretim kültürünün ortak bir marka stratejisiyle güçlendirilmesi; mevcut ihracat pazarlarının çeşitlendirilmesi ve yeni ülke pazarlarına ulaşılması amacıyla kalite, lojistik, ambalaj, standart ve marka değerinin birlikte geliştirilmesi gerektiği ifade edildi.
E-ticaret, dijital pazarlama, üreticiden tüketiciye doğrudan satış, gastronomi ve bağ turizmi gibi alternatif pazarlama ve tanıtım kanallarının da geliştirilmesi önerildi.
İklim kaynaklı risklerin artmasıyla birlikte tarım sigortalarının üreticinin ihtiyaçlarına göre güçlendirilmesi gerektiği beyannamede yer aldı.
Bu kapsamda TARSİM primleri ve muafiyet oranlarının, üreticinin ödeme gücü ve karşı karşıya bulunduğu riskler dikkate alınarak üretici lehine yeniden değerlendirilmesi gerektiği belirtildi.
Bunun yanında tarım Bağ-Kur ve SGK primlerinin üreticinin gelir düzeyi ve ödeme gücü dikkate alınarak yeniden değerlendirilmesi, prim yükünün üretimin sürdürülebilirliğini tehdit etmeyecek şekilde düzenlenmesi ve üreticinin sosyal güvenlik sisteminde kalmasının teşvik edilmesi gerektiği ifade edildi.

Gençler ve kadınlar tarımda tutulmalı
Manisa bağcılığının geleceği açısından gençlerin tarımda kalmasını sağlayacak ekonomik ve sosyal şartların güçlendirilmesi gerektiği vurgulandı.
Genç çiftçilere araziye erişim, makine ve ekipman, uygun şartlı kredi, eğitim, danışmanlık ve teknoloji desteğinin birlikte sunulması önerildi.
Kadınların üretimdeki rolünün güçlendirilmesi amacıyla eğitim, girişimcilik, teknoloji ve yatırım desteklerinin yaygınlaştırılması gerektiği belirtildi.
Sonuç Beyannamesi’nde ortaya konulan önerilerin yalnızca tespit olarak kalmaması ve uygulamaya dönüşmesi amacıyla ilgili kurum ve kuruluşların katılımıyla sürekli bir koordinasyon mekanizması oluşturulması önerildi.
Belediyeler, kamu kurumları, üniversiteler, meslek odaları, kooperatifler, sanayi temsilcileri ve üreticilerin katılımıyla yürütülecek çalışmaların; belirlenen hedefler, takvim, sorumlu kurumlar ve ölçülebilir başarı göstergeleri üzerinden takip edilmesi öngörüldü.
İlerlemenin en az yılda bir kez kamuoyuyla paylaşılması ve uygulamaların sahadan gelecek geri bildirimler doğrultusunda güncellenmesi gerektiği ifade edildi.

Manisa bağcılığının geleceği için ortak yol haritası
Manisa Bağcılık ve Tarım Çalıştayı’nın ardından hazırlanan Sonuç Beyannamesi; üreticinin emeğinin ve gelirinin korunması, su kaynaklarının sürdürülebilir kullanılması, iklim risklerine karşı dayanıklı üretim modellerinin geliştirilmesi, kaliteli ve güvenilir üretimin desteklenmesi, güçlü üretici örgütlerinin oluşturulması, ürünün katma değerinin artırılması ve Manisa üzümünün ulusal ve uluslararası pazarlardaki değerinin güçlendirilmesine yönelik kapsamlı önerileri bir araya getiriyor.
Üreticilerden kamu temsilcilerine, akademisyenlerden sektör paydaşlarına, ihracatçılardan meslek kuruluşlarına kadar farklı kesimlerin katkılarıyla ortaya konulan beyanname, Manisa bağcılığının geleceğine ilişkin ortak akılla belirlenen öncelikleri ve çözüm önerilerini kamuoyunun dikkatine sunuyor.
Manisa Büyükşehir Belediyesi ve Şehzadeler Belediyesi iş birliğiyle Bağ Bozumu Şenlikleri kapsamında gerçekleştirilen Manisa Bağcılık ve Tarım Çalıştayı’nın Sonuç Beyannamesi ile ortaya konulan hedeflerin, Manisa bağcılığının sürdürülebilirliği ve üreticinin geleceğinin güvence altına alınması doğrultusunda ilgili kurum ve kuruluşların çalışmalarına katkı sunması amaçlanıyor.