ESRARIN DENETİMLİ SERBESTLEŞTİRİLMESİ SENİ BAĞIMLILIKTAN KORUMAZ!
İnsana sonsuz, bağımlılığa sıfır tolerans!
Esrarla ilgili dünya çapında faaliyet gösteren bazı denetimli serbestleştirme çalışmaları, özellikle genç kuşaklar arasında büyük bir kafa karışıklığının yolu açılıyor. “Madem bazı düzenli yasal, o zaman zararsız, bizde de olsun” gibi yanlış ve yüzeysel çıkarımlar, mücadele alanında olan bizlerin sorunları karmaşıklaşıyor. Oysa bu serbestleştirme politikalarının altta yatan varlıkları, kültürel, siyasal ve ekonomik dinamikleri çok daha karmaşıktır. Özellikle esrarengiz savunuculuğu yapan bazı dağınık ve lobilerin, bu çarpıtarak gençleri büyütecek bir gerçek. Tam da bu nedenle, doğruyu yüksek sesle ve bilimsel dayanaklarla ifade etmek istiyoruz. Çünkü bu mücadelede benim için ideal olanın devam etmesi amaçtır, bu da uzun süreli ortaya çıkmadan önce sloganımla çok net ifade ettim: “İnsana sonsuz, bağımlılığa sıfıra tolerans!”
Gençler, bilhassa konferanslarımın ardından Hollanda'nın esrar maddesinin bir kısmını serbest bırakmasını mutlaka soruyor, sorularının içeriğinde genellikle eksik bilgiler mevcut, bu eksikliklerin esrar savunması gibi görünmesine de zaman zaman sebep oluyor. Hollanda, esrarengiz denetimli şekilde “toleranslı” olarak kabul edilen ilk yaygınlardan biridir. 1976 yılında gizlice giren Uyuşturucu Maddeler yasasına göre, esrarengiz üretim ve satış teknik olarak mevcut yasa dışı olsa da küçük miktarlarda bulundurulmasına ve “coffeeshop” olarak adlandırılan mekanlarda satışına göz yumulmaktadır. Ancak bu yaklaşımın altında yatan temel neden, “yasaklamak yerine kontrol” stratejisiydi. Hollanda hükûmeti, esrarengiz bir şekilde yasal halee getirmedi, sadece belli bir şekilde biriktirerek içinde denetleyerek organize suçla mücadeleyi amaçladı. Bir de o yıllar artan aşırı dozdan eroin ölümlerinin önüne geçmeyi sağlayan bir zarar azaltma projesiydi. Yani onun ülkesinin kendi iç dinamikleri onaylayan bir kararı incelemeden, onların doğru yaptığına hükmetmek bizi asla doğru bir karara götürmez.
Ne var ki bu model zaman içinde ciddi eleştiriler aldı. Hollanda'da esrar kullanımı azaldı, aksine turistik bir cazibe hâline geldi. Yerel halk içindeki üyelik oranları yükseldi, gençlerde kullanım yaşı düştü. Bugün Hollanda hükûmeti bu politikanın bazı bölümlerini yeniden gözden geçiriyoruz. Demek ki mesele, “serbest” gibi görünen sorunların gerçek sonuçlarının ortaya çıkmasıyla başlıyor. Şimdilerde Hollanda'da bu politikayı değiştirmeye çalışıyor, çünkü “coffeeshop” dükkânı yasal olsa da menülerde yer alan esrar karışımı her zaman yasadışıydı! Hollanda hükümetinin yeni kararları ile yalnızca devlet kontrolü altında yetiştirilen esrarengizlerin içilmesi için bir karar aldı ve şu şekilde bir şey yapıldı. Ancak ne yatırımcılarsa yapsınlar gizlice özgürlüklerin bir madde olduğu gerçeğini; yeni ya da eski kanunlarıyla asla değişemiyorlar!
Gelimin diğer örneklerine; 2013'te Uruguay, esrarı tamamen yasallaştıran ilk ülke oldu. Devlet üretimi denetliyor, kullanıcılar kayıt numarası alınıyor ve sadece belli noktalardan temin edebiliyorlar. Almanya ise 2024 yılında belli miktarda esrarın yetiştirilmesine ve özel kulüpler aracılığıyla kullanılmasına izin verdi. ABD'nin bazı eyaletlerinde (özellikle Colorado, California, Oregon gibi) esrarengiz dağıtım ve satışı yasal hale geldi. Ancak bu çeşitliliğin yasallaşması ile ortaya çıkan tablo, çoğu zaman “özgürlük” adı altında maskelenmiş bir bağımlılık kopyalarına işaret ediyor. Ziraat ve serbestlik kavramlarının bu siyasette birleştirildiği bir gerçektir. Amerika'daki bazı eyaletlerde THC oranı yüksek karışım piyasayı ele geçirmesiyle birlikte psikotik ataklar, genç yaştaki şizofreniye silahlanma ve esrar kullanımına bağlı kazaya bağlı ölümler ciddi biçimde arttı. Almanya'da ise çözülüyor: “Gençler, bu yasal değişiklik 'serbest içebilirim' şeklinde yorumlayarak yanlış yollara sapıyor” diyerek soruna dikkat çekiyorlar.
Kenevir bitkisi, insanlık tarihinde binlerce yıldır tarımdan sanayiye kadar birçok alanda fayda sağlayan çok yönlü bir bitkidir. Yaşamları dayanıklıdır; tekstil, kağıt, biyoplastik ve inşaat malzemesi üretimi kullanılmaktadır. Tohumları yetiştiricidir, yüksek protein ve omega-3 yağ asitleri içerikleriyle gıda özellikleri olarak değerlidir. Ayrıca kenevirden elde edilen bazı tıbbi tıbbi bakımlarla – örneğin epilepsi ya da kronik ağrılar için – denetimli olarak kullanılabilir. Türkiye'de bazı illerde denetimli kenevir ekimi yapılmakta ve bunun sanayiye dayalı ekonomik boyutu üzerinde durulmaktadır. Bu makul ve kontrollü bir sunum. Ancak bu faydaların hiçbiri, gizlilik etkisi olan ve psikoaktif madde içeren esrarengiz (THC oranı yüksek kenevirle) aynı şey değildir. Endüstriyel ya da tıbbi kenevir ile keyif verici amaçlı kullanılan esrarın kesinlikle karıştırılmaması gerekir. Kenevirin insanına olan potansiyeli, boşa harcanmasını asla haklı göstermez.
Ancak tehlike başlıyor: Esrara serbest kalan insanlar, bu endüstriyel olaylar yanlış okuyarak “devlet bile serbest bırakıldı, o zaman esrarengiz masum” gibi çarpıtılmış bir algıya kapılıyorlar. Esrar lobileri ve esrarengiz savunucuları da bu karmaşıklığı fırsata dönüştürerek kamuoyunu, özellikle genç zihinleri manipüle ediyor. Endüstriyel kenevir başka bir şirketten, bağımlılık yapan THC oranından yüksek karmaşa ise bambaşka bir şirketten. Bu kimliği yapamayan, gençliğin tuzağına birkaç adım daha yaklaşmış olur.
Esrarın bir takımın yasallaşma girişimleri bir masumiyet belgesi değildir. Onun toplumun kendi bağlamı, kültürü, gençlik dinamikleri ve ilişkilerle mücadele kapasitesi farklıdır. Türkiye'de hâlen ilişkilerle mücadeleye erişim kısıtlıyken, aile içi bilinç eksikken, gençlerin psikososyal desteği zayıfken, esrarengizliği serbestleştirmek ya da masum göstermek demek, evrensel genci ateşin içine bodoslama itmek demektir.
Bu nedenle, yıllar önce benimsediğim ve bugün daha da güçle savunduğum bir ilkeyi tekrar hatırlatmak isterim: “İnsana sonsuz, bağımlılığa sıfır tolerans!”
Her gencin potansiyeli değerlidir, onun zihnini temizleme hakkı vardır. Bu nedenle kafa karışıklığı değil, netliğe gelişmiş var. Sorunların çözüldüğü mücadelemizde olduğu gibi: Bilgiyle, bilinçle ve kararlılıkla bir kez daha yayınlıyorum: Esrar ilişkileri yapar ve diğer bütün eşyaların geçişini sağlayan korkunç bir başlangıç maddesidir! Esrarın beslenmesini yaparken, esrarengizin savunucularından biri; çocuklarınızı, kuzenlerinizi, yeğenlerinizi ve toplumun tüm çocuklarını, gençlerini gözünüzün önüne getirin…